•OPDRACHT 10-drijven


 


Drijven is vormgeven door gebruik te maken van de plastische eigenschappen van het metaal. Uitdiepen, rekken, stuiken en stellen zijn de begrippen, die bij deze manier van vormgeven horen. Hamers en staken zijn de gereedschappen die we gebruiken bij het drijven.
Als metaal kunnen we het beste kiezen voor koper of messing van 0,8-1,5mm afhankelijk van de grootte van het werkstuk.
Wanneer we een rond bakje willen gaan, maken tekenen we met de metaalpasser een cirkel op het metaal. De cirkel knippen we net iets groter vierkant uit.
Hierna knippen we de uitstekende hoeken eraf zodat we een achtkant krijgen. Dit achtkant laat zich nu gemakkelijk op de grote schaar tot een cirkel knippen.
Meestal is de plaat hard gewalsd, daarom moeten we hem eerst uitgloeien, afkoelen onder de kraan en schoonmaken in de vitriool,(hierna goed afdrogen). Nu kunnen we beginnen met het uitdiepen van het stuk metaal.
Hiervoor hebben we een stuk kopshout of boomstam nodig, waarin een gladde uitholling is.
Nu kunnen we met de bolhamer spiraalsgewijs van buiten naar binnen in concentrische cirkels, de plaat bewerken.
Hierbij moeten we nauwkeurig te werk gaan en geen plekje overslaan, om dat anders de plaat gaat trekken.

Zijn we aan de rand van de plaat gekomen, dan beginnen we weer van voren af aan, en doen dit net zolang, totdat de gewenste bolling is ontstaan.
Door de bewerking wordt de plaat hard; daarom moeten we hem zo nu en dan uitgloeien, anders zou hij kunnen scheuren.
Op een gegeven moment zul je merken, dat je met uitdiepen niet verder komt dan tot een halve bol.
Nu moeten we gaan intrekken. Hiervoor zetten we het werkstuk op een staak zodat het gedeelte waar we met de penhamer opslaan, niet op de staak rust; als we nu slaan doen we dat op de lucht.
Door van beneden uit in concentrische cirkeLs naar boven te slaan ontstaan er plooien.

Wanneer we deze wegslaan, verdwijnt op die plaats het metaal als het ware in zichzelf.
Het metaal wordt daar ook dikker en we spreken hier van stuiken. Wanneer we nu de gewenste vorm hebben verkregen, gaan we als laatste en tevens als eindbewerking de oppervlakte van het werkstuk stellen.
Stellen is een vorm van smeden, die gebeurt met een iets bolle, ronde of vierkante hamer.
Hierbij moet het werkstuk rusten op de staak.
Met de stelhamer slaan we in concentrische cirkels van binnen naar buiten.
We moeten ervoor zorgen dat iedere slag overlapt wordt door een volgende.(dakpansgewijs)
Als we zo het hele werkstuk hebben gesteld, dan is de oppervlakte strak en het metaal gehard door het smeden.

OPDRACHT
Ontwerp en maak een schaaltje van 150 mm rond in messing of koper.

opdracht-10 Ben Wisman edelsmeden Kumulus